Europa Foto European Parliament

50PLUS is zeer bezorgd dat Nederland de diplomatieke slag in de Europese Unie gaat missen, want dan verliest iedereen.

Na de Brexit en het Duitse coalitieakkoord is het zeer de vraag of Nederland nog wel vrienden van betekenis heeft in de Europese Unie waarmee we een Frans Europa kunnen voorkomen, zei Martin van Rooijen in een debat over de Eurogroep met minister Hoekstra van Financiën. Het Kamerlid voegde er aan toe: “Ik vrees van niet.”

► ‘Er is jaarlijks een transfer van € 150 miljard’

50PLUS is fel tegen verdere stappen van de Europese Monetaire Unie naar een transferunie. Maar Martin van Rooijen wilde daarover ook een misverstand wegnemen. “De Europese Unie is niet op weg naar een transferunie, de EU ís al een transferunie. Er is jaarlijks een flinke transfer van bijna 150 miljard euro, waarvan de armste lidstaten veel meer ontvangen dan ze in de pot stoppen! Nu al spreken we niet meer over één EU-begroting en één achtervang voor noodsituaties, maar over misschien wel tien verschillende risico en schulden delende mechanismen.” En het stapelt maar door, waarschuwde het Kamerlid van 50PLUS. “Het gaat niet alleen om wát we precies gaan doen, maar ook hóe het gedaan wordt, en welke bedragen daar aan worden gehangen.”

Martin van Rooijen gaf een advies aan minister Wopke Hoekstra van Financiën: “Onderhandel over prijskaartjes, maar bouw geen transferunie waar we door de kat én de hond én de rest van de dierentuin gebeten worden.” • 

De volledige inbreng van Kamerlid Martin van Rooijen tijdens het algemeen overleg Eurogroep Ecofin met minister Wopke Hoekstra:

“Ik wil graag beginnen met het wegnemen van een misverstand. Dat misverstand is dat we met de Europese Unie op weg zouden zijn naar een transferunie. Voorzitter daar zijn we niet naar op weg; want we zijn al een transferunie. Er is een EU-begroting van omstreeks 1,1% BBP, en dat zal de komende periode allicht oplopen richting 1,2 of 1,3%. Dat mag u weinig of veel vinden. Het is wel degelijk een flinke transfer van bijna 150 miljard per jaar, waarbij de armste lidstaten veel meer uit ontvangen dan ze in de pot stoppen. En als je een deel van de huidige uniebegroting zou reserveren, bijvoorbeeld in een stabilisatiefonds, dan is de EU ook nu reeds in staat om met kracht te reageren op economische of monetaire crises. De EC zal dan echter wel wat spaarzin moeten laten zien en dat is allicht lastig.

Daarnaast hebben we een noodfonds opgezet waar we met een gezamenlijke pot  van 700 miljard euro garant staan voor elkaar. Dat geld is nooit en te nimmer bedoeld voor investeringen om de economie aan te jagen. Het is bedoeld als achtervang voor Eurozone lidstaten die niet meer aan hun verplichtingen kunnen voldoen. Nu is dat fonds met een maximale kapitaalbasis van 700 miljard veel te klein om alle soevereine schulden van eurozone lidstaten te kunnen herfinancieren. Dat is echter ook niet nodig en sowieso onwenselijk. Wat het ESM wél kan en mijns inziens ook moet doen, is zorgen voor tijd én liquiditeit, op het moment dat er sprake is van een crisis en het enige dagen of weken duurt om een herfinanciering rond te krijgen. Tot zover vinden wij het ESM ook een waardevol instrument. Daar staat wat 50PLUS betreft glashard tegenover, dat de schuldeisers de last dragen, niet het failliete land en zeker niet de andere euro lidstaten. No Bail out voorzitter! Als u vindt dat het ESM te klein is voor haar taak, dan zijn er kennelijk nog onvoldoende mogelijkheden voor het afstempelen van staatsobligaties.

We hebben dus een EU-begroting met een behoorlijke transfer en we hebben een beperkte monetaire achtervang om de herstructurering van soevereine schulden in goede banen te leiden. Dit is het risico dat we in de Eurozone nu al met elkaar delen en u zult mij wel naïef vinden; maar wat mijn fractie betreft is dat voldoende. Natuurlijk komt ook de bankensector in aanmerking voor een vorm van risicodeling. Een bankenunie. Maar dat is een vorm van risicodeling waar de overheid, wat mijn partij betreft, geheel budgetneutraal in kan staan. Of zelfs geheel buiten kan blijven. De sector moet de risicodeling zelf dragen door middel van ex ante of ex post premies. Blijft staan de uniebegroting en het ESM als vormen van (publieke) transfer die we nu al hebben en waar de voorstanders kunnen pleiten voor meer of minder. 50PLUS pleit niet voor meer maar voor anders. De vraag om meer geld, wat de Europese Commissie doet, is echter vanuit het perspectief van de Europese Commissie wel legitiem, mits goed onderbouwt.

Ik hoop dat de boodschap is overgekomen. Het standpunt van de Nederlandse regering, ik heb daar vorige week in het debat over de reflectienota ook al aan gerefereerd, is in de meeste gevallen ook ons standpunt of het komt er behoorlijk in de buurt. Maar de vraag is of dat nog wel relevant is. Na de Brexit en het Duitse coalitieakkoord is het zeer de vraag of Nederland nog wel vrienden van betekenis heeft in de EU waarmee we een Frans Europa kunnen voorkomen. Ik vrees van niet. Nu al spreken we niet meer over 1 EU begroting en 1 achtervang voor noodsituaties maar over misschien wel 10 verschillende risico en schulden delende mechanismen. En het stapelt maar door, zonder dat de samenhang tussen de verschillende transfer-mechanismen duidelijk uitgetekend is. Het gaat niet alleen om wat we precies gaan doen maar ook HOE het gedaan wordt, en welke bedragen daar aan worden gehangen."

 
 
 

© 15 februari 2018