Winsten in de zorg door obscure bedrijfsconstructies en inhuur van dure interimmanagers, het hele aanbestedingscircus en bakken geld die gaan naar reclame voor zorgverzekeraars. Waar gaat het geld in de zorg allemaal heen? “50PLUS wil een diepgaand onderzoek naar de weglekkende kosten in zorgland”, kondigde Kamerlid Léonie Sazias aan.

Léonie Sazias

Léonie Sazias (foto) uitte tijdens het begrotingsdebat van het Ministerie van VWS haar grote onvrede over het weglekken van geld uit de zorg. “We willen weten hoeveel geld er nu eigenlijk weglekt, enerzijds door de winsten die gemaakt worden door obscure bedrijfsconstructies en de inhuur van dure interimmanagers en anderzijds door het hele aanbestedingscircus. Wij willen een overzicht hebben van de winsten die gemaakt worden in de zorg”, aldus het Kamerlid van 50PLUS.

‘Mensen moeten weten waar ons zorggeld naar toe gaat’

“De minister heeft toegegeven dat we ons rot zouden schrikken als we de kosten van de aanbestedingen in de zorg onder ogen zouden krijgen”, zei Léonie, en ze stelde de vraag: “Kan de minister de Vereniging Nederlandse Gemeenten verzoeken om de kosten voor aanbestedingen in de zorg van de gemeenten te inventariseren? Mensen hebben er recht op om te weten waar ons zorggeld naar toe gaat. 50PLUS wil een diepgaand onderzoek naar de weglekkende kosten in zorgland.”

‘Gat tussen verpleeghuis en thuis wonen is te groot’

“Door de sluiting van de verzorgingshuizen is een enorm gat ontstaan tussen het verpleeghuis en zelfstandig thuis wonen”, constateerde Léonie. “Dat gat is te groot; daar moeten we iets aan doen!” Het Kamerlid van 50PLUS schetste de gevolgen van het gat: toenemende eenzaamheid, ondervoeding en extra druk op dure ziekenhuiszorg en de spoedeisende hulpen.

‘Bij geclusterd wonen kunnen ouderen voorzieningen delen’

Om de ontstane kloof tussen zelfstandig thuis wonen en het verpleeghuis kleiner te maken en om de zorg betaalbaar te houden stelde Léonie nieuwe vormen van wonen voor. “Ik denk aan geclusterd wonen, waarbij ouderen bij elkaar kunnen wonen en voorzieningen kunnen delen. En dat moet niet voorbehouden worden aan mensen met een goedgevulde beurs maar voor iedereen toegankelijk zijn!”

‘Jaarlijks 5600 ouderen in het ziekenhuis met een pneumokokkeninfectie’

Léonie Sazias nam de gelegenheid te baat om te pleiten voor een aantal specifieke maatregelen die nodig zijn voor ouderen. 50PLUS wil een vaccinatieprogramma tegen gordelroos en tegen pneumokokken. “Elk jaar komen er 5600 ouderen in het ziekenhuis terecht met een pneumokokkeninfectie”, rekende het Kamerlid van 50PLUS het kabinet voor. Léonie brak ook een lans voor oudere werklozen: “Zij kunnen ingezet worden als onder meer van buurtregisseurs, opbouwwerkers en buurtbeheerders. Dat zijn gewoon banen – en dus geen vrijwilligerstaken – die helaas door de lokale bezuinigingen van de afgelopen jaren zijn verdwenen. Tijdens het debat vroeg Léonie Sazias ook meer aandacht voor cursussen waarin ouderen leren hoe te vallen en een jaarlijkse medicatiebeoordeling. “Veel ouderen gebruiken chronisch meerdere medicijnen tegelijk die tegen elkaar in kunnen werken. Dit veroorzaakt duizeligheid, vallen en ziekenhuisopname. Vandaar de roep om een jaarlijkse medicatiebeoordeling die onder preventie zou moeten vallen. Huisartsen, apothekers en ouderen zelf zouden zich daar meer bewust van moeten zijn.”



Lees de volledige inbreng van Kamerlid Léonie Sazias bij de behandeling van de begroting van het ministerie van VWS met de ministers De Jonge en Bruins en staatssecretaris Blokhuis:

“Bij deze begrotingsbehandeling wil ik vooral ingaan op het ontstane gat tussen zelfstandig thuis wonen en het verpleeghuis, het geld dat weglekt uit de zorg en een aantal specifieke maatregelen die nodig zijn voor ouderen.

50PLUS is blij met het extra geld en de aandacht die er naar de verpleeghuizen gaat. Dat was nodig. Maar wij realiseren ons ook en vooral dat 90% van de ouderen gewoon zelfstandig thuis woont en dat er door de sluiting van de verzorgingshuizen een enorm gat is ontstaan tussen goed en veilig zelfstandig wonen en dat zelfde verpleeghuis. De gevolgen van dat gat tekenen zich steeds meer af. Eenzaamheid en ondervoeding zijn een paar voorbeelden, waar ik straks nog op terugkom,  maar er zijn er meer. De extra druk op de ziekenhuiszorg (die ook veel duurder is) en de Spoedeisende hulpen. Daarbij komt bijna een kwart van de gemeenten niet uit met het geld voor de Jeugdzorg en de WMO dus er is echt iets dat nog niet goed gaat.
Is de minister het met ons eens dat het gat te groot is en dat we daar iets aan moeten doen?
De minister stond vorige week stralend op de foto met de nieuwe Raad van Ouderen, maar gaat hij ook echt luisteren naar Gonny de Vries uit die Raad die zegt dat ouderen wel goed verzorgd worden maar dat ze niet meer weten hoe ze de dag door moeten komen?

Als we de zorg betaalbaar willen houden dan moeten we zorgen voor nieuwe vormen van geclusterd wonen, waarbij ouderen bij elkaar kunnen wonen en voorzieningen kunnen delen. En dat moet niet voorbehouden worden aan mensen met een goedgevulde beurs maar voor iedereen toegankelijk zijn.

Natuurlijk wil ook 50PLUS dat de zorg betaalbaar en toegankelijk blijft voor iedereen.  We zijn daarom ook blij dat we in de begroting konden lezen dat er een maximum wordt gesteld aan de eigen bijdrage in de WMO. Toch zijn de zorgkosten voor veel mensen nog steeds te hoog. 50PLUS heeft in haar tegenbegroting opgenomen dat het eigen risico verder omlaag moet en we laten zien dat dat ook kan.

Verschillende organisaties zoals de Consumentenbond en de ANBO bieden collectieve zorgverzekeringen aan en laten zien dat er een aanzienlijke korting op de premie gegeven kan worden. Maar als je geen geld hebt om lid te worden val je buiten de boot. Waarom kan zo’n korting op de premie niet voor iedereen?
  
De marktwerking in de basiszorgverzekering heeft ons niet veel goeds gebracht. Geld dat nu gaat naar reclame die mensen moet verleiden om over te stappen, overhead en mooie kantoren is mede oorzaak van de hoge zorgkosten. En dat terwijl de mensen die het moeten doen, de zorgverleners worden afgeknepen. Wat vindt de minister van de acties van de fysiotherapeuten, logopedisten en diëtisten die klagen over wurgcontracten waarvoor ze hun werk niet meer kunnen doen?

We willen sowieso graag weten hoeveel geld er nu eigenlijk weglekt uit de zorg. Enerzijds door de winsten die gemaakt worden door obscure bedrijfsconstructies en de inhuur van dure interimmanagers en anderzijds door het hele aanbestedingscircus. Wij willen een overzicht hebben van de winsten die gemaakt worden in de zorg.

In een vorig debat heeft de minister toegegeven dat we ons rot zouden schrikken als we de kosten van de aanbestedingen in de zorg onder ogen zouden krijgen. De minister gaf aan dat hij niet van zins was om die gezamenlijke aanbestedingskosten van de gemeenten te inventariseren want dat zou te moeilijk zijn. Wij denken dat die inventarisatie door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten helemaal niet moeilijk te maken is maar dat de uitkomsten en de mogelijke vervolgstappen daarop te moeilijk worden gevonden. Dus voorzitter, ik stel hier nogmaals de vraag: kan de minister de VNG verzoeken om de kosten voor aanbestedingen in de zorg van de gemeenten te inventariseren?!

Mensen hebben er recht op om te weten waar ons zorggeld naar toe gaat.

50PLUS wil een diepgaand onderzoek naar de weglekkende kosten in zorgland. De geldstromen in het sociaal domein zijn op dit moment totaal niet overzichtelijk. En wat doet dit kabinet? Die gaan de gelden voor het sociaal domein naar de gemeenten gewoon in de algemene uitkering stoppen. Daardoor wordt het nog onoverzichtelijker en nodig je gemeenten nog meer uit om te bezuinigen op de zorg zodat er geld overblijft voor andere plannetjes. Zolang de decentralisatie nog niet op rolletjes loopt, zolang er nog grote problemen zijn bij de Jeugdzorg, de ouderen en de GGZ vindt 50PLUS dit een heel slecht plan. De vraag die hieruit voortkomt aan de minister is: Hoe krijgen we en houden we overzicht in de geldstromen binnen het sociaal domein?

Preventie

Ook 50PLUS is zich ervan bewust dat de zorgkosten blijven stijgen, dus als het eigen risico naar beneden moet, dat het geld dan ergens anders vandaan moet komen. En dan komt preventie om de hoek kijken. Op dit vlak valt er nog veel te winnen.
Voeding doet veel en kan zelfs medicatie voor diabetes type 2 afbouwen. Wordt het niet tijd om veel meer aandacht aan voeding te besteden? Ook in alle zorgopleidingen.

50PLUS is nog steeds van mening dat ondervoeding een zodanig groot probleem is dat dit in het preventieakkoord had moeten staan. Eén op de drie ouderen die thuishulp krijgt is ondervoed met de nare en kostbare gevolgen van dien. En dan weten we nog niks van de ouderen die geen thuiszorg hebben. Door het opknippen van de zorg is het af en toe onmogelijk om de juiste zorg bij elkaar te krijgen.

Door de sluiting van de buurthuizen en buurtcentra de afgelopen jaren is er een tekort aan ontmoetingscentra in de wijken. ‘We gaan niet meer investeren in stenen maar in activiteiten’ is een dom motto. Je hebt namelijk gewoon onderdak nodig, een fysieke plek in de wijk waar je elkaar kunt ontmoeten. Als je elkaar niet kent, dan zorg je ook niet voor elkaar. Daar kun je je sociale netwerk op peil houden, misschien de wijkverpleegkundige vinden en dagbesteding organiseren. Samen eten bijvoorbeeld, dat werkt tegen ondervoeding én eenzaamheid!

In het programma ‘Eén tegen eenzaamheid’ wordt aandacht gevraagd voor de inrichting van de fysieke infrastructuur. Dat is veel meer dan een bankje in de straat. Is de minister het met ons eens dat de sluiting van de buurthuizen geen goed idee was? In datzelfde programma ‘Eén tegen eenzaamheid’ wordt gezegd dat we voor de bestrijding van eenzaamheid goed opgeleide professionals nodig hebben. Dat strookt wat 50PLUS betreft niet met de tendens om de overgebleven buurthuizen steeds meer over te dragen aan vrijwilligers.

De lokale bezuinigingen van de afgelopen jaren zijn ten koste gegaan van duizenden arbeidsplaatsen, onder meer van buurtregisseurs, opbouwwerkers en buurtbeheerders. Dat zijn gewoon banen. Banen die bijvoorbeeld heel goed door werkloze ouderen opgevuld zouden kunnen worden.

Maar we hebben het systeem veel te ingewikkeld gemaakt met al die schotten. En daarbij sluiten de verschillende wetten slecht op elkaar aan met heel veel bureaucratie tot gevolg.
Zorgverleners zijn nu 35 tot zelfs 50% van hun tijd kwijt aan administratieve verplichtingen. Volgens deskundigen wijst dat op een hoge ondoelmatigheid van het stelsel.

Concreet wil 50PLUS een vaccinatieprogramma voor ouderen waaronder vaccinaties tegen gordelroos en tegen pneumokokken. Elk jaar komen er 5600 ouderen in het ziekenhuis terecht met een pneumokokkeninfectie. De Gezondheidsraad heeft afgelopen februari al het advies gegeven dat ouderen tussen 60-75 jaar een vaccinatie tegen pneumokokken zouden moeten krijgen, maar daar is geen geld voor begroot.
Met pneumokokkenvaccinatie bij ouderen kan ernstige ziektelast worden voorkomen. De minister deelt het oordeel van de Gezondheidsraad dat deze vaccinatie voor alle ouderen die daar gebruik van willen maken in gelijke mate beschikbaar dient te zijn, mits dit uitvoerbaar en betaalbaar is. Wanneer weten we dat? Kan de minister nu een toezegging geven dat de pneumokokkenvaccinatie voor ouderen in het vaccinatieprogramma wordt opgenomen?

Ook een slechte gebitshygiëne heeft veel gevolgen en wordt in verband gebracht met andere ernstige ziektes, zoals hart- en vaatziekten en diabetes. Maar de basismondzorg wordt niet vergoed vanuit de basisverzekering. Onbegrijpelijk dat een probleem in de mond eerst moet escaleren en dat specialistische zorg dan wel wordt vergoed. Naar schatting is bij 300.000 ouderen de mondgezondheid matig tot slecht . Eén van de belangrijkste redenen dat ouderen niet naar de tandarts gaan, is financieel. Ouderen moeten meer gestimuleerd worden om naar de tandarts te gaan en bewust worden van het risico als ze niet gaan.

Iedere vijf minuten komt er een 65-plusser bij de spoedeisende hulp terecht door een val. Een van de beste middelen om een val te voorkomen is er voor zorgen dat ouderen blijven bewegen. En er zijn cursussen waarin ouderen leren hoe te vallen, maar daar moet veel meer op ingezet worden. Dat zou ook heel goed vanuit het buurtcentrum kunnen worden georganiseerd.

Een andere oorzaak van vallen is medicatiegebruik. Veel ouderen gebruiken chronisch meerdere medicijnen tegelijk die tegen elkaar in kunnen werken. Dit veroorzaakt duizeligheid, vallen en ziekenhuisopname. Ook een jaarlijkse medicatiebeoordeling zou onder preventie moeten vallen. Huisartsen, apothekers en ouderen zelf zouden zich daar meer bewust van moeten zijn.

Tot slot wil ik aandacht vragen voor bacteriofagen. Ik weet dat de minister zich sterk inzet voor het steeds groter wordende probleem van de antibioticaresistentie. Ook de Wereld GezondheidsOrganisatie maakt zich hier grote zorgen over. Het Erasmusziekenhuis is bezig een expertisecentrum op te zetten op het gebied van bacteriofagen en vraagt hiervoor de steun van de regering. 50PLUS is blij met dit initiatief en vraagt u dan ook of zij op die steun kunnen rekenen?”

© 17 oktober 2018


Wilt u op de hoogte blijven?

Close

Like ons dan op Facebook!