50PLUS heeft grote zorgen over de lastenverdeling in de Nederlandse samenleving. Bedrijven dragen steeds minder winstbelasting af en de te lage lonen en het groeiend aantal zzp’ers hollen de sociale premies uit.

Elk jaar voor 1 juni biedt de minister van Financiën de Eerste en Tweede Kamer een voorjaarsnota aan. De Voorjaarsnota geeft een tussentijds overzicht van het lopende begrotingsjaar. Vandaag werd de Voorjaarsnota 2019 in de Tweede Kamer besproken met verantwoordelijk minister Hoekstra. Namens 50PLUS sprak Kamerlid Gerrit Jan van Otterloo zijn grote zorgen uit over de lastenverdeling in de samenleving en over de uitholling belastinggrondslag van de welvaartstaat. “De winstbelasting van bedrijven is steeds meer een race naar de bodem en de opbrengst van belastingen en sociale premies wordt uitgehold door te lage lonen en een groeiend leger zzp’ers dat welhaast is vrijgesteld van sociale lasten.

Tijdens de bespreking van de Voorjaarsnota 2019 bepleitte 50PLUS ook de noodzaak voor een ruimer begrotingsbeleid en hogere lonen. “Misschien nog wel iets ruimer dan in onze eigen Tegenbegroting”, zei Gerrit Jan van Otterloo. Want als we dat niet doen, dan zal Draghi het doen. En als we iets niet willen...

Bij het debat over de Voorjaarsnota 2019 bracht Kamerlid Gerrit Jan van Otterloo diverse onderwerpen ter sprake. U kunt zijn volledige inbreng zien in de video hierboven en de besproken thema’s nalezen in de tekst hieronder.

• “Er zijn meevallers onder de uitgavenplafonds van Sociale Zekerheid en het Budgettair Kader Zorg. Deze vallen terug naar de algemene middelen, maar een deel is ook weer ingezet voor nieuw beleid, met name voor Jeugdzorg, maar ook voor asiel, klimaat, Defensie en onderwijs. Onder andere door deze bijstellingen is er juist een tegenvaller bij het deel Rijksbegroting. De meevallers doen zich vooral voor bij de loon prijscorrecties, hetgeen betekent dat lonen en prijzen dus wat lager zijn uitgevallen dan eerder verwacht. Minder uitgeven aan lonen en uitkeringen staat in schril contrast met de koopkrachtbelofte en vooral met het niet nakomen daarvan. Indirect werkt dit ook door op het WML, de bijstand en de AOW. Al zit dat natuurlijk wel achter de komma.”

• “Wij maken ons ernstige zorgen over de verdeling van lasten in de samenleving. De bijdrage van bedrijven via de winstbelasting bevindt zich nog steeds in een race naar de bodem, voor zover deze nog niet is bereikt. En daarnaast wordt de opbrengst van belastingen en sociale premies uitgehold door te lage lonen en een groeiend leger zzp’ers is welhaast vrijgesteld van sociale lasten. Zeker voor wat betreft werkgeverspremies, maar ook hun bijdrage aan de opbrengst aan inkomstenbelasting en premies Volksverzekeringen is non-existent.” 

ZORGPREMIES EN EIGEN RISICO

• “De Verenging van Kwaliteitszorgverzekeraars heeft een sterke oproep gedaan aan de politiek. Dat is natuurlijk een uitstekende manier om de burger tegemoet te komen en het begrotingsbeleid te verruimen. 50PLUS pleit al heel lang voor met name een lager eigen risico. Keurig gedekt in onze Tegenbegroting. Maar ook daar kan wellicht wel een schepje bovenop.”

AOW UITGAVENDALING

• “De uitgaven aan de AOW zijn wéér naar beneden bijgesteld ten opzichte van eerdere verwachtingen voor 2019. De bijstelling wordt vooral verklaard door een lager dan verwacht aantal AOW’ers, wat voornamelijk samenhangt met de nieuwe CBS-bevolkingsprognose. Het aantal AOW’ers viel in 2018 en in 2017 ook al lager uit dan verwacht, door lagere instroom en meer sterfte.”

• “Ik pleit ervoor rekening te houden met de daling van de levensverwachting en voor de te optimistische ramingen van de levensverwachting. Het is belachelijk dat de levensverwachting in 2080 het sociale begrotingsbeleid voor 2019 zo mag dicteren. Maar los daarvan zijn de verwachtingen ook zodanig optimistisch dat al onze sociale arrangementen veel duurder lijken. Het is een ideale omgeving voor mensen die de verzorgingsstaat willen afbreken. Maar intussen dalen de kosten van de AOW al jaren gestaag. Inmiddels al onder de 5% (4,8 à 4,9%), terwijl we zo ongeveer de top van de vergrijzing meemaken.”

PUBLIEKE SECTOR WERVINGSPROBLEMEN

• “Arbeidsmarktkrapte leidt nu tot ernstige wervingsproblemen bij de overheid. Zorg, onderwijs, Defensie, we krijgen het personeel niet gevonden. Niet alleen voor specialistische functies, maar ook de gewone verpleger, leraar en agent zijn nauwelijks nog te vinden. Ik hoop maar dat men het geld dat hiermee wordt bespaard niet uitgeeft aan bijvoorbeeld externen en aan uitzendbureaus. Dat zou zonde zijn. Verhoog dan de lonen maar eens flink. Of neem een voorbeeld aan bedrijven die momenteel veel wervingssucces hebben met eenmalige startbonussen. Het vliegwiel van hogere lonen moet wel aangezwengeld worden. De werknemer en de zzp’er zouden momenteel de grote winnaars moeten zijn in deze arbeidsmarkt. ICT-personeel is duur. De opgaves voor de overheid enorm. De wereld waar de directeur in schaal 14 zit en de senior functioneel beheerder in schaal 10 is echt voorbij. Dan leef je in het verleden.” 

© 3 juli 2019